Umowa dożywocia: kluczowe aspekty prawne i rozwiązania adwokackie we Wrocławiu
W niniejszym artykule przybliżymy Czytelnikom specyfikę umowy dożywocia oraz kluczowe aspekty prawne związane z jej zawarciem i rozwiązaniem. Zaprezentujemy również usługi adwokackie świadczone we Wrocławiu w zakresie umów dożywocia.
Czym jest umowa dożywocia i jakie są jej cechy charakterystyczne?
Podstawowe informacje o umowie dożywocia
Umowa dożywocia to umowa cywilna, regulowana przez Kodeks Cywilny, na mocy której zbywca nieruchomości zobowiązuje się przekazać jej własność nabywcy, a nabywca zobowiązuje się do dożywotniego utrzymania zbywcy, często też przyjmuje go jako domownika.
Umowa dożywocia a darowizna
W przeciwieństwie do darowizny, w ramach umowy dożywocia istnieje wzajemne świadczenie stron – zbywca przekazuje nieruchomość, a nabywca zobowiązuje się do świadczeń na rzecz zbywcy (np. dostarczanie mu wyżywienia, światła i opału, służebność mieszkania).
Zasady nabywania własności nieruchomości na podstawie umowy dożywocia
W przypadku umowy dożywocia, nabywca nieruchomości uzyskuje prawo własności na mocy samej umowy, jednakże wymagane jest jej zgłoszenie do ksiąg wieczystych celem uzyskania pełnoprawnego tytułu.
Jak zawrzeć umowę dożywocia: kancelaria adwokacka we Wrocławiu
Pomoc adwokata przy zawieraniu umowy dożywocia
W celu zawarcia umowy dożywocia i dbałości o zachowanie wszystkich wymogów prawnych, warto skorzystać z usług adwokata. Kancelaria Adwokacka LexActa Adwokat Radosław Grzyb we Wrocławiu oferuje pomoc na każdym etapie sporządzania, negocjowania i zawierania umowy dożywocia.
Formalności sądowe i księgowe
Umowa dożywocia, aby była ważna, musi zostać zawarta w formie aktu notarialnego. Adwokat może też udzielić pomocy w załatwieniu formalności związanych z zgłoszeniem nabywanej nieruchomości do ksiąg wieczystych.
Świadczenia wynikające z umowy dożywocia: jakie są obowiązki stron?
Dożywotnie świadczenia spadkodawcy
Nabywca powinien – o ile umowa nie stanowi inaczej – przyjąć zbywcę (inaczej zwanego dożywotnikiem) jako swojego domownika i zapewnić mu mieszkanie oraz wszelkie potrzebne do życia środki, takie jak: wyżywienie, ubiór, dostęp do mediów, a także opiekę w chorobie. Na barkach nabywcy ciąży też obowiązek zorganizowania na własny koszt, według miejscowych zwyczajów, pogrzebu dożywotnika.
Do treści prawa dożywocia należą również prawo użytkowania, służebność mieszkania lub inna służebność osobista, jeśli nabywca zobowiązał się obciążyć nimi nieruchomość, a także uprawnienie do powtarzających się świadczeń w pieniądzach lub rzeczach oznaczonych co do gatunku, jeśli nabywca w umowie o dożywocie zobowiązał się wykonywać je na rzecz zbywcy.
W razie potrzeby obowiązki wynikające z umowy dożywocia można rozszerzyć również na osoby bliskie zbywcy, a w razie objęcia prawem dożywocia kilku osób i śmierci jednej z nich, ulegają one stosownemu zmniejszeniu.
Zbycie prawa dożywocia
Prawo dożywocia jest prawem niezbywalnym, ustawa daje jednak możliwość zamiany go na rentę dożywotnią. Kiedy bowiem między nabywcą a dożywotnikiem wytworzą się na tyle złe stosunki, że będą uniemożliwiać im pozostawanie ze sobą w bliskiej relacji, sąd może, na żądanie jednej ze stron, zamienić prawo dożywocia na odpowiadającą jego wartości sumę pieniężną płaconą dożywotnio co miesiąc lub w innych ustalonych terminach.
W wyjątkowych sytuacjach sąd może również rozwiązać umowę dożywocia. Powyższe następuje na żądanie zobowiązanego lub dożywotnika.
Dożywotnik może żądać zamiany na rentę również w przypadku zbycia nieruchomości przez nabywcę.
Umowa dożywocia – warunki formalne
Umowa dożywocia, ponieważ związana jest z przeniesieniem własności nieruchomości, wymaga formy aktu notarialnego pod rygorem nieważności. Przeniesienie własności równoznaczne jest z obciążeniem nieruchomości prawem dożywocia, co do którego stosuje się przepisy o prawach rzeczowych ograniczonych, a w razie zbycia obciążonej nieruchomości, jej nabywca (solidarnie z ewentualnymi nowymi współwłaścicielami) ponosi osobistą odpowiedzialność za związane z tym prawem świadczenia. Odpowiedzialność ta obejmuje jednak tylko te z nich, które stały się wymagalne po przeniesieniu własności.