Kolejność dziedziczenia ustawowego
W dzisiejszym świecie, gdzie coraz częściej zdarzają się sytuacje konfliktowe wynikające z podziału majątku po zmarłym, istotne staje się posiadanie wiedzy na temat prawa spadkowego. Dotyczy to zwłaszcza dziedziczenia ustawowego, które może zaskoczyć niejedną rodzinę, gdy zmarły nie pozostawi po sobie spadkodawcy. W takich przypadkach, należy zwrócić się do adwokata, który pomoże ustalić właściwą kolejność dziedziczenia. Adwokat z Wrocławia udzieli odpowiedniej pomocy prawnej w trudnych sytuacjach związanych z regulacjami spadkowymi.
W tym wprowadzeniu omówimy główne zagadnienia dotyczące dziedziczenia ustawowego oraz skupimy się na kluczowej roli adwokata z Wrocławia, który pomoże wyjaśnić tak skomplikowane kwestie prawne. Bez wątpienia, znajomość tego tematu pomoże uniknąć nieprzyjemnych niespodzianek, a także pozwoli sprawnie przeprowadzić proces podziału majątku, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Dziedziczenie ustawowe – kiedy ma miejsce?
Dziedziczenie na podstawie przepisów ustawy ma miejsce, gdy zmarły nie pozostawił testamentu. W tym miejscu należy zaznaczyć, że w przypadku sporządzenia testamentu wola testatora ma pierwszeństwo przed dziedziczeniem ustawowym. Kolejną okolicznością wskazującą na zastosowanie przepisów odnoszących się do dziedziczenia ustawowego jest sytuacja, gdy żadna z osób powołanych w testamencie do dziedziczenia nie chce lub nie może spadkobrać. Szerzej tę problematykę wyjaśniam w odrębnym wpisie na blogu.
Komu i w jakiej kolejności przysługuje dziedziczenie ustawowe?
W Kodeksie Cywilnym w księdze IV zdefiniowane są grupy spadkobierców w następujący sposób:
1. Małżonek i dzieci spadkodawcy
2. małżonek i rodzice spadkodawcy,
3. małżonek i rodzeństwo spadkodawcy,
4. dziadkowie spadkodawcy,
5. pasierbowie spadkodawcy,
6. gmina ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy lub Skarb Państwa.
Ogólne zasady kolejności dziedziczenia ustawowego oraz podział spadku
Zakłada się, że spadkobierca znajdujący się w dalszej grupie dziedziczy dopiero wtedy, gdy w momencie otwarcia spadku nie ma jednej z osób wskazanych w wyższej grupie (lub osoba taka nie chce lub nie może dziedziczyć).
Małżonek i dzieci jako spodkobiercy ustawowi
W pierwszej kolejności do dziedziczenia uprawniony jest małżonek spadkodawcy oraz jego dzieci. Udział w spadku małżonka nie może być mniejszy niż ¼. Pozostała część pozostawionego spadku jest dzielona po równo pomiędzy dziećmi zmarłego. Nadmienić należy, że uprawnionym do dziedziczenia jest tylko ten małżonek, który pozostaje w związku małżeńskim ze spadkodawcą w chwili śmierci. Były małżonek, lub małżonek pozostający w separacji nie jest uwzględniony w kręgu spadkobierców.
Spadkobierca jako osoba bezdzietna
W sytuacji, w której spadkobierca jest bezdzietny obok małżonka uprawnionymi do dziedziczenia są jego rodzice. Wówczas małżonkowi przysługuje ½ udziału w spadku, a rodzice dziedziczą po ¼ masy spadkowej.
Rodzeństwo spadkodawcy
Rodzeństwo spadkodawcy dochodzi do dziedziczenia, gdy spadkodawca nie pozostawił dzieci oraz, gdy jego rodzice nie żyją w chwili otwarcia spadku. Masa spadkowa jest dzielona po równo na każde z rodzeństwa. Jeśli któreś z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, to prawo do jego części przechodzi na jego zstępnych.
Dziadkowie spadkodawcy
Gdy brak jest wymienionych spadkobierców opisanych wyżej spadek dziedziczą dziadkowie spadkodawcy i ich dzieci, a jeśli ich brak – pasierbowie osoby zmarłej. Do kręgu ustawowych spadkobierców nie należą jego pradziadkowie. Jeśli któreś z dziadków spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, a miałoby do niego prawo w związku z kolejnością dziedziczenia ustawowego, prawo to przechodzi na jego zstępnych, czyli ciotki oraz wujków spadkodawcy.
Czy pasierbowie mają prawo do dziedziczenia?
Kolejnym uprawnionym do dziedziczenia są pasierbowie, którzy nabywają prawo do spadku tylko wówczas, gdy żadne z ich rodziców nie dożyło chwili jego otwarcia.
Brak krewnych spadkodawcy
Gdy brak jest jakichkolwiek krewnych spadkodawcy, spadkobiercą po zmarłym pozostaje gmina ostatniego miejsca zamieszkania zmarłego. Jeśli zmarły nie mieszkał w Polsce lub jeśli ostatniego miejsca jego zamieszkania nie da się ustalić, spadek przypada Skarbowi Państwa. Dalszego dziedziczenia ustawa nie przewiduje. Tym samym podmioty te zamykają krąg uprawnionych.