Przejdź do treści 
Wyrok nakazowy za przestępstwo może zostać wydany bez rozprawy i udziału oskarżonego. Jego doręczenie wymaga jednak szybkiej decyzji: oskarżony i oskarżyciel mają siedem dni na wniesienie sprzeciwu do sądu, który wydał wyrok. Skuteczny sprzeciw powoduje utratę mocy wyroku nakazowego i rozpoznanie sprawy na zasadach ogólnych. Nie gwarantuje łagodniejszego zakończenia.
Ustal, jaki dokument otrzymałeś
Przeczytaj nazwę orzeczenia, opis czynu, kwalifikację prawną, karę, pozostałe obowiązki i pouczenie. Ten poradnik dotyczy przestępstwa i Kodeksu postępowania karnego. Odrębne reguły opisuje tekst o wyroku nakazowym w sprawie o wykroczenie. Nie należy też mylić wyroku nakazowego z cywilnym nakazem zapłaty.
W postępowaniu karnym ten tryb jest dostępny w określonych sprawach, w których prowadzono dochodzenie. Sąd musi uznać, że rozprawa nie jest konieczna, a okoliczności czynu i wina nie budzą wątpliwości. Może orzec grzywnę lub ograniczenie wolności oraz przewidziane prawem dodatkowe rozstrzygnięcia. Ustawa wyłącza ten tryb między innymi w sprawach z oskarżenia prywatnego oraz w określonych sytuacjach obrony obligatoryjnej.
Policz termin z doręczenia
Zachowaj kopertę, potwierdzenie odbioru i każdą informację o sposobie doręczenia. Siedmiodniowy termin jest zawity. Nie zastępuje go zapłata części grzywny, rozmowa telefoniczna z sekretariatem ani samo szukanie obrońcy. Jeżeli podejrzewasz błąd doręczenia lub uchybienie terminowi z przyczyny niezależnej, wymaga to odrębnej, niezwłocznej oceny procesowej.
Sprzeciw kieruje się do sądu wydającego wyrok. Trzeba oznaczyć osobę składającą pismo, sprawę i orzeczenie oraz jednoznacznie wyrazić sprzeciw. Należy podpisać pismo i zachować potwierdzenie jego skutecznego wniesienia. Nie jest konieczne pisanie od razu rozbudowanej apelacji: sprzeciw jest innym środkiem i wywołuje inny skutek.
Oceń całą sprawę, nie tylko wysokość grzywny
Przed decyzją porównaj wyrok z zarzutem, wyjaśnieniami i dostępnymi dowodami. Sprawdź zakazy, świadczenia, obowiązek naprawienia szkody i koszty. Pozornie niewielka kara może towarzyszyć rozstrzygnięciu, które ma istotne znaczenie zawodowe lub rodzinne.
Z drugiej strony po sprzeciwie sąd nie jest związany treścią utraconego wyroku. Może przeprowadzić dowody i ocenić sprawę inaczej. Nie należy składać sprzeciwu wyłącznie dlatego, że ktoś obiecuje automatyczne zmniejszenie kary. Decyzja powinna wynikać z realnego problemu z przypisaniem czynu, ustaleniami, kwalifikacją albo oczekiwanym rozstrzygnięciem.
Przygotuj się do dalszego postępowania
Po skutecznym sprzeciwie uporządkuj dowody i stanowisko. Zaznacz, które fakty potwierdzasz, którym zaprzeczasz i z czego wynika Twoja wersja. Wniosek o świadka powinien wskazywać, jakie zdarzenie ta osoba rzeczywiście obserwowała. Dokumenty zachowaj w oryginalnej postaci, bez zmieniania dat, treści wiadomości czy metadanych.
Sprzeciw można cofnąć tylko do ustawowo określonego momentu: rozpoczęcia przewodu sądowego na pierwszej rozprawie głównej. Zanim podejmiesz taką decyzję, sprawdź jej znaczenie dla konkretnego orzeczenia. Analiza sprawy karnej przez adwokata może objąć zarówno pierwszą decyzję po doręczeniu, jak i przygotowanie obrony na dalszy etap.
