Prawo rodzinne

Skarga kasacyjna po podziale majątku: jak ustalić właściwą wartość zaskarżenia?

Wartość całego majątku nie jest automatycznie wartością skargi kasacyjnej. Znaczenie ma rzeczywisty kwestionowany interes, rozstrzygnięcie oraz konsekwentny zakres skargi.

Duża wartość mieszkania nie oznacza jeszcze, że po podziale majątku dopuszczalna będzie skarga kasacyjna. W sprawach o podział majątku wspólnego art. 519¹ § 2 KPC wyłącza ją, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 tys. zł. Trzeba ustalić rzeczywistą wartość tego, co kwestionujesz, a następnie osobno zbadać pozostałe warunki skargi.

Policz interes objęty skargą, nie całe małżeńskie mienie

Punktem wyjścia są konkretne rozstrzygnięcie, zakres jego zaskarżenia i zmiana, której żądasz. Wartość może dotyczyć roszczenia, sposobu podziału albo objęcia lub nieobjęcia określonego składnika. Nie jest automatycznie sumą wartości wszystkich rzeczy wymienionych w postanowieniu.

W postanowieniu IV CZ 118/06 SN odniósł wartość zaskarżenia do wartości przedmiotów, praw lub roszczeń rzeczywiście objętych skargą. Nie należy zatem stosować mechanicznego wzoru „zawsze połowa domu”. Trzeba wskazać, którą część rozstrzygnięcia kwestionujesz i jakiej zmiany żądasz; od tego zależy obliczenie wartości, a nie od samej wartości całego majątku.

Ten sam próg obejmuje spór o nakłady w podziale

W IV CZ 118/06 SN oceniał skargę dotyczącą rozliczenia nakładów, a nie prostego przyznania poszczególnych rzeczy. Uznał, że samodzielna regulacja dopuszczalności z art. 519¹ KPC ma zastosowanie również do tego rozstrzygnięcia w sprawie podziałowej. Nie można więc ominąć progu 150 tys. zł przez nazwanie sporu zwykłą sprawą o zapłatę, jeżeli skarga dotyczy właśnie rozliczenia dokonanego w podziale.

Ilustracyjnie: gdy jedynym przedmiotem skargi jest oddalenie samodzielnego żądania zwrotu 120 tys. zł, nie pomaga to, że podzielony dom był wart milion. Przy odrębnym zakwestionowanym żądaniu 160 tys. zł sam test kwotowy wygląda inaczej, ale nie rozstrzyga jeszcze o pozostałej dopuszczalności. W rzeczywistej sprawie trzeba ustalić także relację tego żądania do pozostałych elementów rozliczenia.

Nie licz dwa razy tej samej zmiany

Przy obliczaniu wartości zestaw każde zaskarżone rozstrzygnięcie z żądaną zmianą. Jeżeli dwie pozycje opisują tę samą kwotę, nie zwiększaj sumy przez powtórzenie jej pod inną nazwą. Uzasadnij, które roszczenia są rzeczywiście odrębne i objęte skargą. Samo wskazanie hipoteki obok spłaty nie wyjaśnia jeszcze, jakiej zmiany postanowienia się domagasz ani jaka jest jej wartość.

Ustalenie wartości skargi nie rozstrzyga, czy każdą hipotekę należy odjąć przy podziale: wycena mieszkania obciążonego wspólnym kredytem jest odrębnym zagadnieniem. Sąd może zweryfikować podaną wartość na podstawie akt; dopisanie większej kwoty nie tworzy prawa do kasacji.

Próg, konstrukcja skargi i przyjęcie do rozpoznania

Kwota co najmniej 150 tys. zł usuwa tylko tę konkretną przeszkodę. Skarga musi mieć właściwe podstawy prawne i uzasadniony wniosek o przyjęcie do rozpoznania. Art. 398³ KPC nie pozwala opierać jej na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, a art. 398⁹ określa przesłanki przyjęcia. Nie jest to kolejna zwykła apelacja.

Co do zasady obowiązuje zastępstwo przez adwokata lub radcę prawnego, z ustawowymi wyjątkami. Dla skargi strony art. 398⁵ § 1 KPC przewiduje dwa miesiące od doręczenia skarżącemu orzeczenia z uzasadnieniem; wnosi się ją do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie. Nie warto czekać z analizą do końca tego terminu. Pełnomocnik powinien otrzymać postanowienia obu instancji, uzasadnienia, datę doręczenia oraz pisma dokładnie określające żądania.

W ramach oceny dalszego działania po podziale majątku potrzebne jest porównanie trzech rzeczy: co zasądzono, co konkretnie podważasz i jakiej zmiany żądasz. Dopiero zgodny rachunek tej różnicy oraz analiza prawna pozwalają ocenić sens skargi.

Źródła

KPC — art. 87¹, 398³–398⁹ i 519¹ § 2; SN, IV CZ 118/06.

Bezpośredni kontakt

Kancelaria Wrocław

  • Adres kancelarii
    ul. Inowrocławska 21C/1, 53-653 Wrocław
  • Godziny kontaktu

    Pn.–Pt. 7:30–20:00Sob. 8:00–16:00Nd. 9:00–16:00

Zadzwoń: 722 275 604

Konsultacja stacjonarna

Spotkaj się z nami w siedzibie kancelarii we Wrocławiu. W spokojnej atmosferze omówimy Twoją sprawę i dokumenty.

Porada online

Skonsultuj sprawę zdalnie, bez dojazdu do kancelarii. Skontaktuj się z nami, aby ustalić formę i dogodny termin konsultacji.

Porada telefoniczna

Zadzwoń, aby ustalić termin konsultacji telefonicznej. Omów swoją sytuację i pytania bez konieczności osobistej wizyty.

ZADZWOŃ TERAZ