Przejdź do treści 
Po zobowiązaniu do doręczenia pozwu przez komornika nie wystarczy czekać na kolejną próbę poczty. Trzeba wykonać konkretny obowiązek i przedstawić sądowi wymagany wynik. Art. 139¹ § 2 KPC przewiduje na to dwa miesiące od doręczenia powodowi zobowiązania. Samo wysłanie wniosku do komornika nie jest jeszcze potwierdzeniem doręczenia pozwanemu.
Najpierw przeczytaj zobowiązanie i ustal, kogo dotyczy
Ten tryb dotyczy pozwanego będącego osobą fizyczną, któremu w warunkach art. 139¹ nie udało się doręczyć pierwszego pisma wywołującego potrzebę obrony. Przepis nie obejmuje automatycznie każdej zwróconej przesyłki ani wszystkich spółek. Nie stosuje się go również wtedy, gdy pomimo nieodebrania korespondencji aktualność adresu wskazanego w pozwie nie budzi wątpliwości. Dla powoda mieszkającego lub mającego siedzibę za granicą i niereprezentowanego przez wskazanego polskiego profesjonalnego pełnomocnika art. 139² przewiduje zlecenie doręczenia przez sąd z urzędu.
Jeżeli zobowiązanie już doręczono, zapisz datę jego odbioru, sygnaturę, adres pozwanego i pismo przeznaczone do doręczenia. Nie zakładaj, że telefoniczne wyjaśnienie z sekretariatem usuwa obowiązek lub zmienia termin. Podstawą jest art. 139–139² KPC i treść zarządzenia w Twojej sprawie.
Wniosek do właściwego komornika
Przekaż komornikowi pismo dla pozwanego oraz zobowiązanie sądu. Art. 3a ust. 1a ustawy o komornikach sądowych wymaga przedłożenia tego zobowiązania wraz z wnioskiem. Nie jest to wniosek o egzekucję długu: komornik wykonuje czynność doręczenia. Nie trzeba do niej uzyskać wyroku zasądzającego zapłatę.
Sprawdź właściwość komornika dla miejsca doręczenia. Ustawowe prawo wyboru komornika przewidziane dla określonych spraw egzekucyjnych w art. 10 nie daje swobody zlecenia tej czynności dowolnej kancelarii w kraju. Art. 8 wiąże działanie komornika z rewirem. Według art. 3a doręczenia dokonuje się w terminie 14 dni od otrzymania zlecenia; nie zastępuje to jednak dwumiesięcznego obowiązku powoda wobec sądu. Ustawa dopuszcza też wykonywanie doręczenia przez odpowiednio upoważnionego pracownika kancelarii komorniczej. Podstawa: art. 3, 3a–3b, 8, 10 i 153 ustawy o komornikach sądowych.
Co oznacza wynik czynności?
| Ustalenie | Znaczenie dla dalszego działania |
|---|---|
| Adresat odebrał pismo. | Złóż do akt potwierdzenie doręczenia z jego datą. |
| Adresat mieszka pod adresem, ale nie został zastany. | Komornik stosuje zasady z art. 3a ust. 3, w tym zawiadomienie i 14 dni na odbiór w kancelarii. Bezskuteczny upływ tego terminu może oznaczać doręczenie w jego ostatnim dniu. Ustawa dopuszcza także wskazany tam odbiór przez dorosłego domownika. |
| Adresat nie mieszka pod adresem albo pomimo wymaganych czynności nie udało się tego ustalić. | Zwrot pisma i protokół nie są potwierdzeniem skutecznego doręczenia. Potrzebne jest ustalenie właściwego dalszego działania. |
Po zwrocie w warunkach art. 3a ust. 4 można wystąpić do tego komornika o czynności zmierzające do ustalenia aktualnego adresu na podstawie art. 3b. Jeżeli komornik już przed próbą wie, że adres jest nieaktualny, art. 3a ust. 1b reguluje doręczenie pod znanym mu adresem w granicach właściwości albo zwrot z informacją. Otrzymany protokół trzeba przeczytać, a nie traktować każdego zakończenia zlecenia jako doręczenia pozwu.
Pisemny dowód aktualności adresu jako druga droga
Art. 139¹ § 2 pozwala także zwrócić korespondencję sądowi wraz z dowodem na piśmie, że pozwany mieszka pod adresem wskazanym w pozwie. Dowód musi dotyczyć zamieszkania, a nie tylko istnienia dawnego wpisu albo miejsca zawarcia umowy. Jego wystarczalność ocenia sąd.
Jeżeli powód wykaże aktualność adresu w ten sposób, § 3 przewiduje uznanie wcześniejszej korespondencji awizowanej zgodnie z art. 139 § 1 za doręczoną. Późniejsze doręczenie przez komornika na ten sam adres nie rozpoczyna wtedy terminów ponownie. Dlatego nowej daty odbioru nie można automatycznie uznać za nowy początek obrony pozwanego.
Opłata 60 zł, ustalanie adresu i wydatki
Art. 41 ustawy o kosztach komorniczych przewiduje 60 zł za doręczenie oznaczonego pisma w sprawie na jeden adres, niezależnie od liczby mieszkających tam adresatów i podjętych prób. Ustalenie aktualnego adresu kosztuje co do zasady 40 zł; ust. 3 obejmuje także wskazane w nim ustalenie według art. 3a ust. 1b. Nie jest to automatycznie pełny koszt każdej sprawy: mogą dojść ustawowe wydatki i zaliczki. Zasady wniesienia opłaty, wydatków oraz zwolnienia określają między innymi art. 5–10, 22 i 45.
Nie zostawiaj sprawy po bezskutecznym zleceniu
Bezskuteczny upływ dwóch miesięcy prowadzi do zastosowania art. 177 § 1 pkt 6 KPC, czyli możliwości zawieszenia postępowania. Art. 182 § 1 pkt 1 przewiduje następnie umorzenie, jeżeli wniosek o podjęcie nie zostanie zgłoszony w ciągu trzech miesięcy od postanowienia o zawieszeniu. Umorzenie w pierwszej instancji ma także konsekwencje dla skutków wywołanych wcześniejszym pozwem. Sam wniosek o podjęcie nie usuwa przyczyny, która nadal uniemożliwia prowadzenie sprawy.
Jeżeli termin się zbliża, zbierz zobowiązanie, wniosek do komornika, potwierdzenia wpłat i protokół, a następnie ustal, czego jeszcze brakuje sądowi. Pomoc w prowadzeniu konkretnego postępowania cywilnego może obejmować ocenę tych dokumentów i przygotowanie właściwego pisma, bez utożsamiania doręczenia z egzekucją należności.
