Dwie egzekucje przeciwko tej samej osobie nie zawsze tworzą zbieg do jednego składnika majątku. Najpierw trzeba ustalić, czy komornicy skierowali czynności do tej samej rzeczy, wierzytelności albo prawa. Przy rzeczywistym zbiegu egzekucji sądowych art. 773¹ KPC określa, który komornik prowadzi dalszą egzekucję. Nie wystarcza prosta reguła, że zawsze decyduje najwcześniejsza data widoczna na zawiadomieniu.
Połącz dokumenty dotyczące tego samego przedmiotu
Art. 773¹ § 1 KPC dotyczy zbiegu do tych samych rzeczy, wierzytelności lub praw. Dla wierzyciela oznacza to potrzebę porównania sygnatur, organów i dokładnego przedmiotu zajęcia. Egzekucja z samochodu przez jednego komornika i z odrębnej wierzytelności przez drugiego nie dowodzi jeszcze takiego zbiegu tylko dlatego, że dłużnik jest ten sam.
| Informacja | Do czego służy |
|---|---|
| Komornik i sygnatura | Ustalenie, które postępowania rzeczywiście się spotykają. |
| Dokładny przedmiot zajęcia | Potwierdzenie tożsamości rzeczy, rachunku, wierzytelności lub prawa. |
| Czynności i ich daty | Ocena właściwości oraz ustawowego pierwszeństwa wszczęcia, gdy jest ono potrzebne. |
| Przekazanie i rozliczenie | Sprawdzenie dalszego organu, kosztów i właściwego obiegu dokumentów. |
Właściwość bada się przed porównaniem pierwszeństwa
Pierwsza reguła wskazuje komornika właściwego według KPC. Właściwość zależy od sposobu egzekucji: inne przepisy dotyczą ruchomości, wynagrodzenia, rachunku, pozostałych wierzytelności czy nieruchomości. Przykładowo art. 921 wiąże egzekucję z nieruchomości z miejscem jej położenia. Nie można zastąpić tego zestawienia samą wolą jednego wierzyciela.
Dopiero jeżeli żaden z komorników nie jest właściwy według KPC albo właściwych jest kilku, § 2 nakazuje później wszczynającemu egzekucję niezwłocznie przekazać sprawę temu, który wszczął ją pierwszy, i zawiadomić wierzyciela. Trzeba więc ustalić właściwe zdarzenia na podstawie akt. Nie należy bez sprawdzenia utożsamiać daty wpływu wniosku, daty sporządzenia pisma i daty właściwej czynności.
Wybór komornika nie usuwa reguł zbiegu
Art. 8–10 ustawy o komornikach sądowych rozróżniają rewir, właściwość i wybór komornika. Wierzyciel nie ma dziś nieograniczonego prawa wyboru dowolnej kancelarii w całym kraju. Ustawowy wybór jest związany z obszarem sądu apelacyjnego i ma wyjątki, między innymi dotyczące egzekucji z nieruchomości.
Także przekazanie na wniosek wierzyciela z art. 10 ust. 9, z pisemną zgodą wskazanego właściwego komornika, jest innym mechanizmem niż rozstrzygnięcie rzeczywistego zbiegu. Nie powinno być traktowane jako sposób dowolnego obejścia art. 773¹. Przy przekazaniu sprawy w ramach zbiegu komornik ma obowiązek rozliczyć koszty według § 3.
Rachunek zajęty w kilku postępowaniach
Art. 889 § 3 reguluje sytuację, w której wierzytelność z rachunku zajęto w co najmniej dwóch egzekucjach, a pieniędzy nie wystarcza dla wszystkich. Bank wstrzymuje wtedy wypłatę zajętych kwot i powiadamia komorników. Wypłaca je komornikowi prowadzącemu dalszą egzekucję po przekazaniu wszystkich spraw w trybie art. 773¹. Sam fakt czasowego braku przelewu nie rozstrzyga więc jeszcze, że bank zignorował prawidłowe zajęcie.
Ustalenie dalszego komornika nie daje automatycznie jednemu wierzycielowi pierwszeństwa otrzymania całej kwoty. Podział i kolejność należności są następnym zagadnieniem. Gdy istnieje już plan i konkretny błąd, właściwą reakcję opisują zarzuty przeciwko planowi podziału.
Sprawdź, czy to na pewno dwa postępowania sądowe
Zbieg z administracyjnym organem egzekucyjnym podlega innemu art. 773, z własnymi regułami i wyjątkami. Nie należy przenosić z niego kryterium pierwszego zajęcia na każdy przypadek dwóch komorników sądowych. Ten materiał nie opisuje pełnej procedury administracyjnej. Istotne jest prawidłowe rozpoznanie organów na otrzymanych dokumentach.
Art. 773¹ obejmuje również szczególne układy zabezpieczeń sądowych. Do zbiegu samych zabezpieczeń odpowiednio stosuje się § 1–2, natomiast przy zbiegu egzekucji i zabezpieczenia sprawę zabezpieczeniową przejmuje komornik prowadzący dotąd egzekucję. Samo słowo „zajęcie” nie pozwala pominąć różnicy między wykonaniem tytułu a zabezpieczeniem.
Do analizy dalszego prowadzenia egzekucji przy zbiegu zajęć przygotuj wszystkie zawiadomienia, sygnatury, dokumenty przekazania i aktualne saldo. Pozwala to ustalić, gdzie kierować kolejne dokumenty i jak sprawdzić rozliczenie, bez samodzielnego zakładania, że jedna egzekucja albo cały dług zostały umorzone.



