Przejdź do treści 
Poprawa sytuacji rodziny nie powoduje sama przez się wygaśnięcia sądowego umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej. Przed powrotem trzeba ustalić wszystkie obowiązujące rozstrzygnięcia i uzyskać zmianę właściwego tytułu. Dobre kontakty, opinia organizatora lub odzyskanie części kompetencji rodzicielskich nie zastępują tej analizy.
Oddziel miejsce pieczy od zakresu władzy
Przygotuj sentencję postanowienia o umieszczeniu, późniejsze zmiany, orzeczenia o władzy rodzicielskiej i ewentualne rozstrzygnięcia kontaktów. Nie opieraj żądania na potocznym opisie „odebrano mi dziecko”. Rodzic mógł zachować władzę w ograniczonym zakresie; mógł też mieć ją zawieszoną albo zostać jej pozbawiony.
Art. 112¹ KRO rozdziela bieżącą pieczę i określone kompetencje rodziny zastępczej od pozostałych praw rodziców, z możliwością odmiennego postanowienia sądu. Z kolei art. 112⁴ przewiduje pieczę do powstania warunków powrotu do rodziny albo umieszczenia w rodzinie przysposabiającej. Nie oznacza to, że rodzic sam stwierdza spełnienie warunków i odbiera dziecko.
Gdy rodzic był pozbawiony władzy, odrębny test opisuje poradnik o przywróceniu władzy rodzicielskiej. Przywrócenie nie powinno być utożsamiane z automatyczną zmianą każdego innego orzeczenia. Tutaj głównym przedmiotem jest ustalenie, jak zmienić samo obowiązujące umieszczenie.
Żądanie powinno odpowiadać konkretnej sentencji
Art. 577 KPC pozwala sądowi opiekuńczemu zmienić nawet prawomocne postanowienie, jeżeli wymaga tego dobro osoby, której dotyczy sprawa. Wskaż więc dokładnie, które rozstrzygnięcie ma zostać zmienione, w jakiej części oraz jaki model pieczy ma obowiązywać po zmianie. Jeżeli potrzebne są także zmiany dotyczące władzy, trzeba je nazwać odrębnie.
Rozpisz zależności między orzeczeniami: które powierza bieżącą opiekę, które ogranicza określone decyzje i czy któreś reguluje etap przejściowy. Skuteczność postanowień należy ocenić według właściwych przepisów, w tym art. 578–579 KPC. Nie zakładaj jednej reguły wykonalności dla każdej czynności tylko dlatego, że wszystkie dokumenty wydał sąd rodzinny.
Opinia o sytuacji dziecka pomaga, lecz nie uchyla umieszczenia
Sąd okresowo ocenia sytuację dziecka w pieczy, nie rzadziej niż co sześć miesięcy, w celu ustalenia możliwości powrotu. Ten termin z art. 579¹ § 3 nie oznacza, że po sześciu miesiącach piecza ustaje lub że powrót jest obowiązkowy.
W rodzinnej pieczy organizator dokonuje własnej oceny sytuacji i formułuje pisemną opinię o zasadności dalszego pobytu. Ustawa przewiduje ocenę w miarę potrzeb, co najmniej co trzy miesiące dla dzieci poniżej trzech lat i co sześć miesięcy dla starszych. Opinia trafia do właściwych instytucji; nadal nie zastępuje orzeczenia sądu zmieniającego umieszczenie.
Przedstaw projekt powrotu możliwy do oceny
Materiał powinien odnosić się do potrzeb dziecka i aktualnych przeszkód w zakończeniu pieczy. Opisz organizację nauki, leczenia, codziennej opieki, wsparcia oraz przejścia z dotychczasowego środowiska. Wskaż, które ustalenia z osobami prowadzącymi pieczę i instytucjami są już uzgodnione, a które pozostają propozycją.
Nie zastępuj tego pełnym powtórzeniem dawnych zarzutów ani samym katalogiem własnych osiągnięć. Przy ocenie żądania zakończenia umieszczenia dziecka w pieczy potrzebne są przede wszystkim komplet aktualnych tytułów, opinie i konkretny zakres planowanej zmiany.
Podstawy: art. 109, 112¹ i 112⁴ KRO, art. 577–579¹ KPC oraz art. 128–131 ustawy o wspieraniu rodziny.
