Jeżeli w istniejącym akcie małżeństwa wpisano błędne dane albo pominięto dane wymagane, należy najpierw ustalić rodzaj rozbieżności. Prawo o aktach stanu cywilnego rozdziela sprostowanie i uzupełnienie. Błąd dokumentu nie jest automatycznie nieistnieniem małżeństwa, a prawidłowo wpisany dawny status nie staje się pomyłką tylko dlatego, że później zapadł rozwód.
Błędne dane: podstawa sprostowania w USC
Art. 35 przewiduje sprostowanie przez kierownika USC, który sporządził akt. Potrzebna jest niezgodność z właściwym materiałem: aktami zbiorowymi rejestracji, określonymi innymi aktami albo odpowiednimi zagranicznymi dokumentami stanu cywilnego. Przy porównaniu z innymi aktami znaczenie ma wcześniejsze zdarzenie oraz to, czy dokument dotyczy tej samej osoby lub jej wstępnych.
Nie każdy dokument z prawidłową pisownią nazwiska jest wystarczającą podstawą tej czynności. Dla dokumentu zagranicznego art. 35 ust. 2 określa własne warunki dotyczące uznawania go w państwie wystawienia, rodzaju informacji i wcześniejszego zdarzenia. Prywatne zestawienie danych nie zastępuje ustawowego dokumentu źródłowego.
Kiedy potrzebny jest sąd
Sąd dokonuje sprostowania w postępowaniu nieprocesowym w sytuacjach wskazanych w art. 36: gdy sprostowanie jest niemożliwe na wymienionej podstawie dokumentowej albo nie jest możliwe wyłącznie na podstawie tych dokumentów. Wniosek może złożyć osoba zainteresowana, prokurator lub kierownik USC.
Nie należy z tego tworzyć reguły, że sąd zawsze poprawia każdą literówkę albo że przed każdą sprawą sądową bez wyjątku trzeba uzyskać formalną odmowę USC. O wyborze drogi rozstrzyga rodzaj problemu i materiał, na którym można go wyjaśnić. Jeżeli potrzebne jest ustalenie wykraczające poza dokumentowe porównanie, trzeba opisać je wprost, zamiast oczekiwać od urzędu zastąpienia postępowania dowodowego.
Brakujące dane: uzupełnienie
| Sytuacja | Właściwy punkt wyjścia |
|---|---|
| W akcie jest konkretna informacja niezgodna z właściwymi dokumentami. | Sprostowanie z art. 35 albo sądowa droga art. 36. |
| W akcie brakuje wymaganej informacji. | Uzupełnienie przez kierownika, który sporządził akt, według art. 37. |
| Spór dotyczy tego, czy małżeństwo w ogóle powstało. | Odrębna sprawa statusowa, nie zwykłe uzupełnienie rubryki. |
Art. 37 przewiduje uzupełnienie na podstawie innych aktów, akt zbiorowych prowadzonych dla danego aktu i innych dokumentów wpływających na stan cywilny. Dokument zagraniczny musi spełniać wskazane w tym przepisie wymagania. Nie należy automatycznie przepisywać warunków innej czynności bez sprawdzenia właściwej jednostki.
Wniosek jednego małżonka i dokumenty
Sprostowanie i uzupełnienie mogą być dokonywane z urzędu albo na wniosek ustawowo uprawnionej osoby, w tym tej, której akt dotyczy, jej przedstawiciela ustawowego, osoby mającej interes prawny lub prokuratora. Gdy wniosek o zmianę aktu małżeństwa składa jedno z małżonków, kierownik USC powiadamia drugie o jego złożeniu. Sam wniosek nie jest więc prywatną, niewidoczną dla drugiej osoby zmianą rejestru.
Przygotuj oznaczenie aktu, wskazanie błędnej lub brakującej danej oraz dokument, z którego ma wynikać prawidłowa treść. Odpowiednie dokumenty zagraniczne trzeba załączyć; przy materiałach archiwalnych potrzebna jest przewidziana ustawą uwierzytelniona postać. Po sprostowaniu lub uzupełnieniu kierownik wydaje wnioskodawcy odpis zupełny aktu. Własnoręczna poprawka w kopii ani edycja pliku nie zmieniają rejestru.
Jeżeli kwestionowane jest samo powstanie związku mimo istniejącego aktu, sprawdź różnicę między nieistnieniem małżeństwa a błędem dokumentu. Uznanie zagranicznego wyroku ma osobne zasady opisane w materiale o zagranicznym rozwodzie i USC. Do sprawdzenia dokumentów przed sprawą rozwodową warto przynieść pełne odpisy i dokumenty źródłowe, aby najpierw wybrać właściwy tryb.



