Przejdź do treści 
Pismo o podjęciu warunkowo umorzonego postępowania wymaga sprawdzenia innego zestawu warunków niż pierwszy wniosek o warunkowe umorzenie. Trzeba ustalić podstawę podjęcia, daty okresu próby, rzeczywiste wykonanie obowiązków i treść ewentualnego upomnienia. Podjęcie nie oznacza po prostu uruchomienia wcześniej wymierzonej kary: sprawa ma toczyć się od nowa na zasadach ogólnych.
Co jest skutkiem podjęcia?
Art. 551 Kodeksu postępowania karnego przewiduje ponowne rozpoznanie sprawy przed właściwym sądem. Nie jest to decyzja o wykonaniu zawieszonej kary pozbawienia wolności. W postępowaniu warunkowo umorzonym takiej kary nie wymierzono.
Nie oznacza to również automatycznego nowego skazania. Trzeba odróżnić rozstrzygnięcie, czy wolno podjąć postępowanie, od dalszego rozpoznania pierwotnej sprawy. Dokument dotyczący naruszenia próby nie zastępuje całej oceny zarzutu, którego dotyczyło warunkowe umorzenie.
Do której podstawy odnosi się wskazane zachowanie?
| Podstawa z art. 68 Kodeksu karnego | Warunki wymagające sprawdzenia |
|---|---|
| § 1 — sąd podejmuje postępowanie | Popełnienie w okresie próby przestępstwa umyślnego, za które sprawca został prawomocnie skazany. |
| § 2 — sąd może podjąć postępowanie | Wskazane w przepisie naruszenia w okresie próby, w tym rażące naruszanie porządku prawnego, uchylanie się od dozoru lub wykonania nałożonych obowiązków i orzeczonych środków albo niewykonanie ugody z pokrzywdzonym. |
| § 2a — podjęcie po upomnieniu | Okoliczności z § 2 zaistniałe po pisemnym upomnieniu przez sądowego kuratora zawodowego; przepis pozostawia wyjątek, gdy przeciwko podjęciu przemawiają szczególne względy. |
| § 3 — sąd może podjąć postępowanie | Rażące naruszenie porządku prawnego po wydaniu orzeczenia o warunkowym umorzeniu, lecz przed jego uprawomocnieniem. |
Samo zawiadomienie o nowym podejrzeniu albo wszczęcie kolejnej sprawy nie oznacza jeszcze prawomocnego skazania za umyślne przestępstwo z § 1. Z kolei przy niewykonanym obowiązku trzeba porównać jego treść, termin, rzeczywisty przebieg wykonania i przyczyny niewykonania. Nie warto sprowadzać wszystkich tych sytuacji do jednego hasła „naruszenie próby”.
Próba i sześć miesięcy po jej zakończeniu
Według art. 67 § 1 Kodeksu karnego próba trwa od roku do trzech lat i biegnie od uprawomocnienia się orzeczenia. Daty wydania wyroku oraz jego prawomocności mogą być różne. Dla zachowania opisanego w § 3 znaczenie ma jeszcze okres pomiędzy nimi.
Art. 68 § 4 zabrania podjęcia postępowania później niż w ciągu sześciu miesięcy od zakończenia okresu próby. Wymaga to sprawdzenia osi czasu i rozstrzygnięcia w przedmiocie podjęcia, a nie tylko daty, w której sąd otrzymał informację o naruszeniu.
Do sprawdzenia granicy czasowej potrzebne są co najmniej: data uprawomocnienia się orzeczenia warunkowo umarzającego, długość orzeczonej próby oraz daty wydania i uprawomocnienia się postanowienia o podjęciu. W uzasadnieniu uchwały z 26 czerwca 2014 r., I KZP 7/14, Sąd Najwyższy wyjaśnił wprost w odniesieniu do warunkowego umorzenia, że postanowienie o podjęciu musi uprawomocnić się w ciągu sześciu miesięcy od zakończenia próby. Samo wydanie nieprawomocnego postanowienia przed upływem tego terminu nie wystarcza. Dlatego trzeba sprawdzić także doręczenia, wniesione zażalenie i rozstrzygnięcie odwoławcze, jeżeli zostało wydane.
Kto rozstrzyga i kto może uczestniczyć?
Art. 549 Kodeksu postępowania karnego dopuszcza działanie na wniosek oskarżyciela, pokrzywdzonego lub sądowego kuratora zawodowego, a także z urzędu. Rozstrzyga sąd pierwszej instancji właściwy do rozpoznania sprawy.
Art. 550 daje prawo udziału w posiedzeniu prokuratorowi, oskarżonemu i jego obrońcy oraz pokrzywdzonemu i jego pełnomocnikowi. Otrzymane pismo należy przeczytać pod kątem terminu, przedmiotu posiedzenia i okoliczności, które sąd ma ocenić. Nie zastępuje tego samo przesłanie potwierdzenia jednej wpłaty, jeżeli podstawa wniosku obejmuje także inne zachowanie.
Zażalenie: oddziel je od odpowiedzi na wezwanie
Na postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania oraz w kwestii podjęcia przysługuje zażalenie na podstawie art. 550 § 3. Co do zasady art. 460 przewiduje siedem dni od ogłoszenia postanowienia, a gdy ustawa nakazuje jego doręczenie — od doręczenia. Trzeba więc ustalić właściwe zdarzenie rozpoczynające termin, w tym znaczenie obecności przy ogłoszeniu i zasad doręczenia.
Środek odwoławczy wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie; przepisy art. 100 i 428 należy odczytać wraz z pouczeniem i rzeczywistym sposobem ogłoszenia lub doręczenia. Termin odpowiedzi na wcześniejsze wezwanie albo termin posiedzenia nie jest tym samym co termin zaskarżenia wydanego postanowienia.
Dokumenty do uporządkowania przed stanowiskiem
- Wyrok warunkowo umarzający i informacja o dacie jego prawomocności.
- Pełna treść obowiązków, środków i ugody oraz terminy ich wykonania.
- Dowody wykonania, korespondencja i dokumenty wyjaśniające ewentualne trudności lub przyczyny braku wykonania.
- Pisemne upomnienie kuratora oraz daty późniejszych okoliczności, jeżeli rozważany jest § 2a.
- Dokumenty nowej sprawy, pozwalające odróżnić podejrzenie od prawomocnego skazania i ustalić datę czynu.
- Wezwania, postanowienie, pouczenie i dowody doręczenia potrzebne do sprawdzenia trybu oraz terminu.
Celem jest przyporządkowanie konkretnych faktów do właściwej podstawy podjęcia i terminów. Nie ma automatycznej odpowiedzi wspólnej dla każdej niewpłaconej kwoty lub każdej kolejnej sprawy.
Zakres pomocy przy następstwach sprawy o jazdę po alkoholu przedstawia strona tej usługi.
