Renta rodzinna otrzymywana przez dziecko może mieć znaczenie przy ocenie jego środków utrzymania. Nie należy jednak automatycznie odejmować jej od dotychczasowych alimentów ani traktować tak samo jak świadczenia wychowawczego. Trzeba ustalić prawny charakter wpływu, rzeczywistą kwotę przypadającą dziecku, jego potrzeby i sytuację drugiego rodzica.
Renta rodzinna nie jest po prostu każdym świadczeniem rodzinnym
Art. 135 § 3 KRO wymienia świadczenia niewpływające na zakres obowiązku alimentacyjnego, w tym świadczenie wychowawcze i świadczenia rodzinne w rozumieniu właściwych przepisów. Zbieżność potocznych nazw nie pozwala zaliczyć do tej samej kategorii każdej renty rodzinnej. Znaczenie ma podstawa wskazana w decyzji, nie samo słowo „rodzinna”.
Sprawdź, komu przyznano rentę, czy jest dzielona pomiędzy kilka osób, jaka kwota rzeczywiście przypada dziecku i w jakich okresach jest wypłacana. Łączna kwota przelewu na rachunek rodzica nie musi odpowiadać wyłącznie środkom tego jednego dziecka.
Ocenia się nadal potrzeby i możliwości rodzica
Art. 133 i 135 wymagają oceny samodzielności dziecka, jego usprawiedliwionych potrzeb oraz możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego. Przy niesamodzielnym dziecku nie wystarcza więc stwierdzenie, że pojawiło się jakiekolwiek własne źródło utrzymania. Trzeba porównać realnie dostępne środki z potrzebami i udziałem drugiego rodzica, w tym jego osobistą opieką.
W wyroku SO w Olsztynie z 17 maja 2017 r., VI RCa 86/17 sąd uwzględniał rentę po zmarłym ojcu oraz sytuację matki przy ocenie żądania przeciwko dziadkowi. Podkreślił pierwszeństwo obowiązku rodziców przed dalszymi krewnymi. Była to sprawa dotycząca konkretnego dziecka i dalszego krewnego; nie stanowi reguły automatycznego pomniejszania każdego tytułu przeciwko drugiemu rodzicowi o pełną rentę.
Nie wykonuj prostego odejmowania od wyroku
Jeżeli istnieje orzeczenie lub umowa dotycząca alimentów, rozpoczęcie wypłaty renty wymaga oceny zmiany stosunków według art. 138. Płatnik nie powinien zakładać, że samą nową decyzją rentową zmienił treść dotychczasowego wyroku. Potrzebne jest ustalenie podstaw i zakresu ewentualnej zmiany, a nie dowolna korekta przelewu.
Również po stronie uprawnionego trzeba przedstawić pełny obraz. Pomijanie rzeczywiście otrzymywanej renty utrudnia wiarygodne pokazanie niezaspokojonych potrzeb. Nie jest jednak prawidłową odpowiedzią zastąpienie całej oceny stwierdzeniem, że skoro renta istnieje, drugi rodzic nie ma już żadnych obowiązków.
Dokumenty potrzebne do porównania
- Decyzja rentowa i jej zmiany, z określeniem osób uprawnionych.
- Potwierdzenia rzeczywistych wypłat i okresów, których dotyczą.
- Dotychczasowy tytuł alimentacyjny oraz dokumenty wcześniejszych ustaleń.
- Aktualne potrzeby dziecka i sposób ich pokrywania.
- Informacje o możliwościach rodzica i jego osobistym udziale w utrzymaniu.
W ramach oceny wysokości lub zmiany alimentów można rozdzielić rentę, świadczenia ustawowo wyłączone i rzeczywiście brakujące środki. Samo przyznanie renty oraz odwołanie od decyzji organu rentowego mają odrębne podstawy; opisany test dotyczy jej znaczenia w cywilnej sprawie alimentacyjnej.



